Thay khớp gối nhân tạo

Posted on:


Ngày nay, với sự phát triển không ngừng của khoa học vật liệu đã cho ra đời những khớp gối nhân tạo có cấu trúc và chức năng phù hợp, thích ứng với các hoạt động của con người. Thay khớp gối cho những người cao tuổi, ngay cả những người trẻ có thương tổn khớp, đã đạt được kết quả rất tốt.

1. Các hiểu biết về khớp gối nhân tạo

Khớp gối nhân tạo bao gồm các thành phần khác nhau, chúng liên hệ với nhau trong khớp gối.

Khớp gối nhân tạo đơn ( unicompartmental prostheses ): thay thế cho một diện khớp đùi - chày trong hoặc ngoài, chỉ thay thế phần sụn đã hỏng, không can thiệp tới dây chằng, không can thiệp vào khoang khớp còn tốt. 

Nó chỉ định cho những thương tổn thoái hoá, hay hoại tử giới hạn trong một khoang khớp. Sử dụng trên 20 năm nay, kết quả cho thấy rất ít trường hợp phải thay lại.

Khớp gối nhân tạo toàn bộ  trượt ( tricompartment prostheses ): điểm đặc biệt của nó là lồi cầu đùi di động trên 1 đĩa mâm chày, tôn trọng sinh lý, động lực học của khớp gối và hệ thống  dây chằng gối. Vì thay thế hoàn toàn phần sụn khớp, nên chỉ định cho trường hợp thoái hoá toàn bộ trên diện rộng, cũng như trong các trường hợp viêm khớp dạng thấp…

Còn có loại khớp nhân tạo dạng bản lề ( hinged implant ): thay thế hoàn toàn cho khớp gối. Nhưng rất hiếm sử dụng, chỉ dùng trong trường hợp cấu trúc khớp bị phá huỷ nặng nề, phá huỷ toàn bộ hệ thống dây chằng, cũng như dùng để thay lại khớp gối. 

2. Chỉ định mổ thay khớp gối

Chỉ định thay khớp được đưa ra khi các dấu hiệu thoái khớp như: Đau, hạn chế vận động…ảnh hưởng đến sinh hoạt và chất lượng cuộc sống của người bệnh.

Quá trình thoái hoá khớp diễn ra từ từ và tăng dần lên theo tuổi. Trước tiên phải điều trị nội khoa, tập phục hồi chức năng, giảm cân…Khi điều trị bằng thuốc không hiệu quả thì khi đó phẫu thuật mới được đưa ra. Thông thường, khi đau xuất hiện thì phải điều trị thuốc, mục đích là giảm đau, mà không có bất cứ một tác động nào trên sụn khớp. Nên không có bất cứ một tác động nào lên sự thoái hoá khớp cũng như không cản trở được tiến trình của thoái hoá khớp.

 Đau là một cái cớ chính để chỉ định mổ. Chỉ định mổ mang tính cá nhân, không phải là bác sĩ nội khoa, không phải là phẫu thuật viên, cũng không phải gia đình hay người xung quanh mà chính là do dấu hiệu đau của bệnh nhân quyết định, có nghĩa là cần có sự trao đổi giữa người bệnh và bác sĩ của Bệnh viện FV, người thầy thuốc nói cho bệnh nhân những thông tin cần thiết: như tiến bộ của thay khớp, nhưng lợi ích sau khi thay, đồng thời cũng cần chỉ rõ những điểm bất lợi , nhưng nguy cơ biến chứng  thậm chí rất nặng với tuổi già, và với bệnh mãn tính của bệnh nhân. Để rồi bệnh nhân cân nhắc và chỉ định mổ sẽ do chính bệnh nhân quyết định.

Cần phải xem lại chỉ định của mình, không được có chỉ định thay khớp "dự phòng", ví dụ: không được chỉ định  mổ vì sợ phải mổ khi bệnh nhân già hơn. Càng không đựơc chỉ định mổ khi thoái hoá còn chưa quá nặng, về chức năng nó vẫn còn đảm đương được. Nhắc lại là khớp nhân tạo chỉ thay thế cho sụn khớp đã hỏng nặng. Như thế can thiệp có thể phải chờ thêm một thời gian để có điều kiện tốt hơn , và sụn khớp hỏng nặng hơn. Tuy nhiên,  không được để khớp gối đến tình trạng cực nặng, biến dạng quá nhiều, như thế rất khó khăn cho phẫu thuật. Nếu chưa có các nguy cơ này thì cần phải theo dõi trên phim thường xuyên để phát hiện và chỉ định mổ cho kịp thời.

Tuổi là một yếu tố quan trọng trong chỉ định mổ. Chúng ta đã biết  tuổi thọ của khớp nhân tạo không phải là vĩnh viễn do nguy cơ mòn khớp cũng như lỏng xi măng. Thay khớp cho những người trẻ tuổi có nhiều nguy cơ hỏng khớp nhân tạo sớm  do hoạt động nhiều và thời gian sống còn quá dài. Chính lý do này các phẫu thuật viên muốn tránh không phải thay lại khớp gối lần hai nên khuyên không nên mổ thay khớp ở người trẻ.

Người ta vẫn muốn thay khớp tại thời điểm muộn nhất nếu có thể, thực tế là không thể tìm ra được một chỉ số về tuổi , về mức độ đau, những biến dạng khớp, hay các bệnh khác về khớp để chỉ định mổ.  Với sự hiểu biết về khớp nhân tạo, có thể đưa ra chỉ định ngoại khoa tuỳ thuộc tuổi, vào mức độ đau và sự cản trở chức năng trong cuộc sống hàng ngày. Không có một lý do nào để chỉ định mổ thay khớp gối sớm khi chưa cần thiết. Vậy không nên quá lợi dụng thay khớp gối khi mức độ đau và biến dạng chưa quá trầm trọng.

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét

< >